Vốn dĩ được bảo vệ trong môi trường đặc biệt trong bụng mẹ suốt 9 tháng 10 ngày, vì vậy, làn da bé sơ sinh luôn rất non nớt và mỏng manh. Chỉ một chút “khó chịu” thôi cũng đủ làm da nổi mẩn, khiến bé không tròn giấc, quấy khóc và biếng ăn. Lúc này, việc bảo vệ làn da đúng cách sẽ giúp trang bị cho bé sơ sinh một “chiếc áo giáp”, từ đó giúp tăng cường sức mạnh cho những “chiến binh tí hon” lớn khỏe trong những năm tháng đầu đời.

Các tổn thương da lành tính

Ban nhiễm độc, Milia, Transient Pustular Melanosis là 3 tổn thương da lành tính các mẹ thường gặp ở trẻ sơ sinh. Các bệnh này sẽ tự động biến mất sau vài ngày, hoặc chậm nhất là vài tuần mà không có bất kì ảnh hưởng nghiêm trọng nào đến sức khỏe của bé, vì thế, các mẹ không cần quá lo lắng. Tuy nhiên các mẹ cần có kỹ năng để nhận biết những tổn thương như thế này.

BAN NHIỄM ĐỘC

Triệu chứng trên da của ban nhiễm độc là những nốt vàng – trắng, có viền đỏ, dạng chấm hoặc hạt, mụn nước và mụn mủ.

Mặc dù có tên gọi là ban nhiễm độc nhưng đây là bệnh phát ban lành tính, xảy ra chủ yếu ở giai đoạn đầu thời kỳ sơ sinh. Tình trạng này có thể xuất hiện vài giờ ngay sau khi sinh, và kéo dài từ 3 ngày đến 2 tuần.

MILIA (HẠT KÊ)

Milia-family

Milia, hay còn được gọi là “hạt kê” hoặc “mụn sữa”, là hiện tượng da bé xuất hiện những nốt nhỏ li ti màu trắng, thường thấy ở vùng trán, tay, chân của bé. Milia thường xuất hiện khoảng một tuần sau sinh và sẽ tự động khỏi trong vài tuần.

TRANSIENT PUSTULAR MELANOSIS

“Tăng sắc tố mụn mủ thoáng qua” là một dạng phát ban phổ biến hơn ở những trẻ có làn da hơi tối màu và có thể xuất hiện ngay sau sinh. Biểu hiện của nó là những mụn trắng, nhỏ, xuất hiện tại vùng cổ, ngực, lưng hoặc mông của trẻ.

Các tổn thương da đặc biệt

VIÊM DA TIẾT BÃ

Viêm da tiết bã là một rối loạn da phổ biến, chủ yếu ảnh hưởng đến da đầu, gây ra vảy, ngứa, da đỏ và gàu. Đối với trẻ sơ sinh, viêm da tiết bã thường khởi phát sớm, lúc 2 – 10 tuần tuổi, đa phần sẽ biến mất khi trẻ bước sang tháng tuổi thứ 8-12, trước khi có thể xuất hiện trở lại ở tuổi dậy thì.

cut-trau-o-tre-so-sinh-family

Viêm da tiết bã ở trẻ thường xuất hiện ở vùng da đầu (dân gian thường gọi là chứng cứt trâu), vùng nếp gấp, như sau tai, nách, bẹn, hoặc vùng tã lót. Về cơ bản, viêm da tiết bã không nguy hiểm, chỉ ít nhiều gây khó chịu và ảnh hưởng đến thẩm mỹ.

ECZEMA (CHÀM)

Chàm Eczema là tình trạng viêm da mạn tính, biểu hiện với những vùng da bị đỏ, khô, nghiêm trọng hơn là chảy nước, chảy máu, bong vẩy và ngứa. Hành động gãi khi chiến đấu với cảm giác ngứa ngáy chỉ làm cho tình trạng bệnh thêm tệ hơn và đi vào vòng luẩn quẩn, dễ dẫn đến sẹo hoặc thâm khi trưởng thành.

Chàm Eczema ở trẻ sơ sinh thường xuất hiện trên ngực, cánh tay, chân, mặt, khuỷu tay, phía sau đầu gối. Để hạn chế sự phát triển lan rộng của chàm, các mẹ nên giữ trẻ tránh xa các nhân tố có khả năng gây kích ứng cao với làn da nhạy cảm (như phấn hoa, lông vật nuôi, xà phòng có độ kiềm mạnh…)

GIANG MAI BẨM SINH

Giang mai bẩm sinh là căn bệnh lây truyền từ mẹ sang con trong quá trình mang thai, do xoắn khuẩn Treponema pallidum gây nên.

giang-mai-family

Giang mai bẩm sinh thường xuất hiện trong hai năm đầu đời, với các triệu chứng sớm như phỏng nước, phồng rộp ở lòng bàn tay, bàn chân, … Nếu không điều trị hợp lý, có thể dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng, như phù toàn thân, chướng bụng, gan lách to… Thậm chí, có đến 40% trẻ sơ sinh bị nhiễm bệnh sẽ chết non hoặc chết vì nhiễm khuẩn ngay sau khi sinh. Vì thế, ngay từ thời kì mang thai, các mẹ cần tiến hành các chẩn đoán sớm bệnh giang mai và áp dụng các chỉ định điều trị theo yêu cầu của bác sĩ, để hạn chế lây nhiễm sang thai nhi.

NẤM DA VÙNG QUẤN TÃ

Nấm phát triển mạnh trong môi trường ẩm ướt, vì vậy, các mẹ thường thấy quanh bẹn, mông (vùng quấn tã) của bé xuất hiện những nốt li ti màu đỏ, tạo thành từng mảng. Ngoài ra, nấm da có thể lây từ mẹ sang con do người mẹ có tiến sử bị nấm âm đạo, hoặc người mẹ có nấm trên núm vú hoặc trong ống dẫn sữa và đang cho con bú. Nấm da sẽ gây cảm giác khó chịu cho trẻ, nhất là khi tã hoặc bỉm bị ướt, bẩn. Tuy vậy, nếu sử dụng thuốc bôi da hoặc uống/chích thuốc đúng liều, bệnh nấm da vùng quấn tã sẽ thuyên giảm sau một vài ngày. Vì vậy, tốt nhất, khi nghi ngờ trẻ bị nấm da, các mẹ nên cho bé đến khám tại các cơ sở y tế để xác định đúng tình trạng bệnh và cách điều trị phù hợp.

ThS.BS. Lê Hữu Dũng

Trưởng khoa Nhi – Bệnh viện Đa khoa Gia Đình